Amortisman Hesaplama
Kıymetin türünü, maliyetini ve aktife giriş tarihini seçin. Faydalı ömür GİB’in amortisman listesinden gelir; normal ya da azalan bakiyeler yöntemiyle yıl yıl amortisman tablosu Vergi Usul Kanununa göre çıkar.
- Faydalı ömür5 yıl
- Amortisman oranı%20
- Tam yıl amortismanı50.000,00 ₺
- 2026 sonu net defter değeri200.000,00 ₺
- Amortismanın biteceği yıl2030
- Toplam amortisman250.000,00 ₺
Faydalı ömür listesi: GİB
Doğrudan gider yazma sınırı: GİB (VUK Genel Tebliği)
Binek otomobil sınırları: GİB (Gelir Vergisi Genel Tebliği) / Resmî Gazete
Amortisman tablosu
Nasıl hesaplanır?
Amortisman, işletmede bir yıldan fazla kullanılan ve yıpranan kıymetlerin maliyetinin vergi matrahından yıllara yayılarak düşülmesidir (VUK 313). Değeri 12.000 ₺ tutarını aşmayan demirbaşlar ve peştemallıklar ise alındıkları yıl doğrudan gider yazılabilir; bu tutar her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Boş arsa ve araziye amortisman ayrılmaz. Normal amortisman işletme hesabı ve bilanço esasında uygulanır; azalan bakiyeleri yalnızca bilanço esasındakiler seçebilir. Bir yıl ayrılmayan amortisman sonraki yıllarda telafi edilemez.
Normal: Amortisman = Maliyet × (1 ÷ Ömür); Azalan bakiyeler: Amortisman = Kalan değer × min(2 ÷ Ömür, %50); son yıl kalan değerin tamamıOran, faydalı ömrün tersidir ve GİB listesindeki gibi iki basamakta kesilir (15 yıl için %6,66). Amortisman kıymetin aktife girdiği yıldan başlar ve yıl içinde alınan kıymete o yıl tam amortisman ayrılır. Binek otomobillerde ilk yıl, ay kesri tam ay sayılarak kalan ay kadar amortisman ayrılır; ayrılmayan kısım ömrün son yılında gider yazılır. Dileyen mükellef yeni kıymetlerde gün esasını (ömür × 365 gün) seçebilir.Örnek
250.000 ₺’lik mobilya (5 yıl): normal yöntemde her yıl 50.000 ₺. Azalan bakiyelerde oran %40’tır: 100.000, 60.000, 36.000, 21.600 ₺ ve son yıl kalan 32.400 ₺.
Sık sorulan sorular
Doğrudan gider yazma sınırı ne kadar?
2026 yılında 12.000 ₺. Bu tutarı aşmayan alet, edevat, mefruşat, demirbaş ve peştemallıklar amortismana tabi tutulmadan gider yazılabilir. İktisadi ve teknik bakımdan bütünlük arz eden kıymetlerde sınır topluca uygulanır.
Yıl ortasında alınan kıymete kıst amortisman ayrılır mı?
Genel kuralda hayır: aktife girdiği yıl için tam yıl amortisman ayrılır. Kıst (aylık) amortisman yalnızca binek otomobiller için zorunludur. 2022’den beri dileyen mükellef yeni kıymetlerde gün esasına göre amortisman ayırabilir; bu seçim sonradan değiştirilemez.
Binek otomobilde amortisman sınırı var mı?
Evet. 2026 yılında alınan binek otomobilde amortismana esas bedel ÖTV ve KDV hariç 1.380.000 ₺, vergiler maliyete eklendiyse ya da araç ikinci el ise 2.600.000 ₺ ile sınırlıdır. Aşan kısma düşen amortisman kanunen kabul edilmeyen giderdir; sınır, aracın alındığı yılın tutarıyla ömür boyu uygulanır.
Faydalı ömrü listedekinden uzun seçebilir miyim?
Evet. VUK 320/4’e göre listedeki ömürden kısa olmamak, iki katını ve 50 yılı aşmamak şartıyla süreyi kendiniz belirleyebilirsiniz; tercih kıymetin envantere alındığı geçici vergi dönemi sonunda yapılır ve sonradan değiştirilemez. Bunun için “Diğer” seçeneğinde ömrü girin.
Normalden azalan bakiyelere geçebilir miyim?
Hayır. Normal amortismana başlanan kıymette usul değiştirilemez. Azalan bakiyelerden normal yönteme ise geçilebilir; kalan değer, kalan süreye eşit bölünerek yok edilir.